Z dniem 24 sierpnia 2012 weszła w życie nowelizacja rozporządzenia dotyczącego karty wypadku. Karta wypadku jest formą protokołu powypadkowego sporządzanego w przypadku gdy wypadkowi uległa osoba świadcząca pracę na zasadach innych niż stosunek pracy. W przypadku takich osób karta wypadku wypełniana jest przez jeden z podmiotów wyszczególnionych przez Ministra Gospodarki i Pracy 16 września 2004 roku (Dz. U. z 2004 r., nr 227, poz. 2298) . Jedną z głównych zmian jest modyfikacja punktu IV stanowiącego o prawie poszkodowanego lub członka jego rodziny do zapoznania się z wypisaną kartą wypadku oraz prawem do zgłoszenia swoich uwag dotyczących zapisów w niej zawartych.

Ważne fakty dotyczące karty wypadku

• Kartę wypadku należy sporządzić w trzech egzemplarzach. Jeden jest przeznaczony dla poszkodowanego lub członka rodziny. Drugi dla podmiotu wypełniającego kartę. Trzeci dla ZUS.
• Do karty należy dołączyć następujące dokumenty: zapis opisu zdarzenia wg. poszkodowanego oraz wg. świadków zdarzenia; zapis z oględzin miejsca wypadku; dowody pomagające ustalić przyczyny wypadku; uwagi oraz komentarz poszkodowanego lub reprezentującego go członka rodziny.

Aby dostosować polskie przepisy do unijnych w kwestii dokumentacji przerw w pracy kierowcy w dniu 31.08.2011 weszła w życie nowelizacja ustaw o czasie pracy kierowców oraz o transporcie drogowym. Zmianie uległo zwłaszcza tzw. zaświadczenie o nieprowadzeniu pojazdu. Jego zakres został znacznie rozszerzony dzięki czemu ewidencja czasu pracy kierowcy stała się dużo bardziej precyzyjna. Poniżej opisana jest różnica pomiędzy poprzednim zaświadczeniem a jego współczesnym odpowiednikiem. Różnica polega głównie na ilości wyszczególnionych przypadków, które kierowca powinien podać w zaświadczeniu.

Poprzednia wersja zaświadczenia o nieprowadzeniu pojazdu

Zaświadczenie w wersji z przed nowelizacji umożliwiało dokumentowanie przerw w pracy spowodowanych tylko trzema czynnikami. Czynniki te to:

1. prowadzenie innego pojazdu o charakterze specjalistycznym przez kierowcę,
2. choroba kierowcy,
3. urlop.

Jest to bardzo ograniczona liczba powodów, które można było podać. Kierowca ma obowiązek przedstawić organowi kontrolującemu ewidencję czasu pracy za okres ostatnich 28 dni. Oczywiście okresy, w których kierowca nie prowadził pojazdu nie będą uwzględnione w takiej ewidencji (zarówno na wydrukach i karcie kierowcy jak i tarczach tachografu). W sytuacji gdy w ciągu ostatnich 28 dni kierowca nie pracował i ten okres nie jest udokumentowany ma on obowiązek posiadać zaświadczenie o nieprowadzeniu pojazdu.

Zaświadczenie o nieprowadzeniu pojazdu – wersja aktualna

W obecnej wersji zaświadczenia kierowca ma dużo większy wybór przyczyn, z powodu których nie prowadził pojazdu i które może podać w zaświadczeniu. Do przyczyn możliwych do wyboru zalicza się obecnie:

• pozostawanie przez kierowcę w stanie gotowości (dyżur),
• przebywanie na urlopie wypoczynkowym,
• dzień wolny od pracy,
• zwolnienie lekarskie z powodu choroby kierowcy,
• wykonywanie przez kierowcę innej pracy niż prowadzenie pojazdu,
• kierowca prowadził pojazd specjalistyczny, który nie jest objęty rozporządzeniem (WE) nr 561/2006 lub Umową AETR

Karta urlopowa kierowcy jest dokumentem zaświadczającym o przerwie w wykonywaniu pracy zawodowego kierowcy spowodowanej m.in. urlopem. Bywa ona jednak często stosowana także w innych okolicznościach. Istotne z punktu widzenia przepisów oraz wymaganym przez organ kontrolujący jest udokumentowanie przez kierowcę tego co działo się z pojazdem przez ostatnie 28 dni oraz czy dany kierowca stosował się do regulaminowego czasu pracy. Poniżej przedstawione są fakty dotyczące zasady działania oraz wykorzystywania karty urlopowej w praktyce oraz najczęściej spotykane pytania dotyczące tego dokumentu

W jakich sytuacjach powinna zostać wystawiona karta urlopowa kierowcy?

Zasadniczo kartę urlopową wykorzystuje się do dokumentowania przerw, które nie są ewidencjonowane w żaden inny sposób. Do najczęstszych tego typu sytuacji należą:

• urlop wypoczynkowy kierowcy,
• choroba kierowcy,
• naprawa auta z odłączonymi akumulatorami,
• prowadzenie auta przez innego kierowcę.

Kto wystawia kartę urlopową?

Karta urlopowa kierowcy powinna być wystawiona przez jego przełożonego lub dyspozytora oraz podpisana przez kierowcę. Dokument musi być wypełniony i podpisany przed podjęciem pracy przez kierowcę.

Szczególnym przypadkiem jest sytuacja gdy kierowca jest zarazem właścicielem firmy. W rozumieniu przepisów osoba taka powinna posiadać kartę urlopową wypełnioną przed rozpoczęciem prowadzenia pojazdu i podpisaną przez siebie zarówno w miejscu na podpis kierowcy jak i przełożonego. W praktyce jednak podczas kontroli przeprowadzanej przez Inspekcje Transportu Drogowego w takich sytuacjach karta urlopowa nie jest zazwyczaj wymagana.

Czas na karcie różny od czasu rozpoczęcia pracy
Kierowcy często dopytują na szkoleniach oraz na forach internetowych co zrobić w sytuacji gdy karta urlopowa jest wystawiona do danej godziny a rozpoczęli oni pracę później. Czy zatem jako czas rozpoczęcia pracy należy uznać czas z karty czy też ten rzeczywisty czas wyruszenia w trasę? Na szczęście w tym przypadku przepisy są z zgodzie ze zdrowym rozsądkiem i czas pracy liczony jest od momentu jej realnego rozpoczęcia a zarazem zapisu na karcie kierowcy.

Karta urlopowa a świeżo zatrudniony kierowca
W przypadku jeśli nowo zatrudniony kierowca wyjeżdża w trasę w dzień podpisania umowy należy mu wypisać kartę urlopową na ten własnie dzień. Kierowca powinien ponadto posiadać przy sobie kopię umowy o pracę.

Kary w przypadku braku karty urlopowej

W przypadku braku dokumentu gdy jest on wymagany kary nakładane przez organy kontrolujące są zależne od kraju. W większości krajów Europy Zachodniej wynoszą one kilkaset euro. We Francji na przykład kara taka wynosi 950 euro.

Tachograf jest urządzeniem służącym do zapisywania parametrów trasy. W zależności od rodzaju urządzenia informacje zapisywane są na papierowym dysku (tachograf analogowy) lub w pamięci elektronicznej (tachograf cyfrowy). Dane rejestrowane to m.in. Czas, prędkość, dane z karty kierowcy identyfikujące prowadzącego pojazd kierowce. Ze względu na dość dużą zawodność i problematyczność użycia tachografy analogowe są obecnie dość rzadko stosowane i stopniowo zastępowane przez cyfrowe odpowiedniki.

Budowa i funkcje tachografu cyfrowego

Tachograf cyfrowy składa się z umieszczonej w desce rozdzielczej jednostki centralnej. Jest ona połączona z czujnikiem ruchu rejestrującym parametry skrzyni biegów. Jednostka centralna tachografu cyfrowego jest wielkości radia samochodowego, posiada wyświetlacz oraz sloty na karty chipowe. Podczas pracy pojazdu do slotu (jednego lub jeśli drugi kierowca jest w pojeździe to także drugiego) musi być włożona aktualna karta kierowcy.

Tachograf cyfrowy jest także wyposażony w wewnętrzną drukarkę służącą do wydruków danych z karty kierowcy. Prowadzący pojazd podczas kontroli może zostać poproszony o wydruk i do obowiązków kierowcy należy aby taki wydruk mógł wykonać.

Tachograf Stoneridge SE5000 za slotami na karty kierowców.

Tryb pracy zależy od rodzaju karty chipowej włożonej do czytnika (kierowcy, warsztatowej, przedsiębiorstwa). Większość urządzeń automatycznie dostosowuje język wyświetlanych informacji do danych zawartych na karcie.

Wniosek o wydanie karty kierowcy można złożyć na dwa sposoby – tradycyjnie, wypełniając stosowny wniosek papierowy i odsyłając wraz ze stosownymi dokumentami i dowodem wpłaty na adres Państwowej Wytwórni Papierów Wartościowych (adres poniżej), lub drogą elektroniczną – na stronie PWPW (link do strony PWPW z wnioskiem elektronicznym >>> kliknij tutaj). Pamiętać przy tym należy, że opłatę musi uiścić osoba składająca wniosek, nie pracodawca (pracodawca może zwrócić kierowcy koszty ale nie może za niego zapłacić). Po tym jak kierowca złoży wniosek o kartę kierowcy rozpoczyna się procedura jego realizacji, którą można śledzić na stronie PWPW.

Po złożeniu wniosku czas oczekiwania na jej wydanie to zazwyczaj około dwóch tygodni jednak ten czas się waha w zależności od ilości przerabianych przez PWPW wniosków. Czas do którego PWPW się zobowiązuje to 26 dni roboczych. Jeśli wniosek o kartę kierowcy jest niepoprawnie wypełniony zostanie on odesłany i należy go poprawić. Nie jest pobierana opłata za ponowne rozpatrzenie wniosku, który został wysłany do korekty, pod warunkiem, że zostanie on skorygowany w terminie 21 dni.

Adres do składania wniosków o kartę kierowcy:

Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych S.A. (PWPW S.A.)
ul. Karczunkowska 30
02-871 Warszawa

Składanie wniosku o wydanie duplikatu karty kierowcy

Jeżeli karta kierowcy została utracona w wyniku np. zagubienia, zniszczenia lub kradzieży należy wystąpić z wnioskiem o wydanie nowej. Problemem może się okazać fakt, że w formularzu należy podać numer „starej” karty. Numer ten można zdobyć dzwoniąc do Państwowej Wytwórni Papierów Wartościowych. Zostaniemy poproszeni o podanie swojego numeru PESEL w celach identyfikacyjnych i otrzymamy numer aktualnej karty kierowcy.

Świadectwo kwalifikacji kierowcy jest wymaganiem niezbędnym do wykonywania pracy kierowcy zawodowego w Polsce. Jest to swojego ewenement prawniczy gdyż z jednej strony został wprowadzony w ramach przystosowywania polskich przepisów prawnych do tych obowiązujących w krajach Unii Europejskiej. Z drugiej zaś strony żadne z państwo członkowskich UE nie wymaga od kierowców takiego dokumentu. Polski kierowca może więc prowadzić pojazdy nie posiadając Świadectwa Kwalifikacji Kierowcy w krajach unijnych, nie może natomiast w Polsce… Świadectwo takie jest umieszczane na dokumencie prawa jazdy i dlatego też prawo jazdy musi być wymienione po zdobyciu/odnowieniu kwalifikacji zawodowych.

Kto musi posiadać Świadectwo Kwalifikacji Kierowcy?

Każdy kierowca prowadzący prowadzący pojazdy do których wymagane jest posiadanie prawa jazdy kategorii C lub D musi posiadać Świadectwo Kwalifikacji Kierowcy. Zmiana przepisów, która miała miejsce 17.11.2006 zobowiązała kierowców kategorii C i D do posiadania tego dokumentu. Obostrzenia weszły w życie stopniowo. Od 10.09.2008 obowiązują kierowców autobusów, zaś od 10.09.2009 pozostałych kierowców kategorii C i D.

Rodzaje Świadectw Kwalifikacji Kierowcy i kogo dotyczą

Istnieją trzy rodzaje Świadectw Kwalifikacji Kierowcy: Świadectw Kwalifikacji Wstępnej, Świadectw Kwalifikacji Przyspieszonej, Szkolenie Okresowe. Różnią się one od siebie ilością godzin szkolenia potrzebnego do ich otrzymania, kategorią prawa jazdy kierowcy oraz tym kiedy kierowca otrzymał prawo jazdy a także jego wieku.

Gdzie zdobyć Świadectwo Kwalifikacji Kierowcy i ile to kosztuje?

Organizowaniem kursów umożliwiających zdobycie Świadectwo Kwalifikacji Kierowcy zajmują się wyspecjalizowane firmy szkoleniowe. Koszt szkoleń waha się w granicach:

Szkolenie okresowe (35 godzin) – od 500 zł do 1200 zł;

Świadectwo Kwalifikacji Wstępnej Przyspieszonej (140 godzin) – 2500 zł – 3500 zł

Świadectwo Kwalifikacji Wstępnej (280 godzin) – 5500 zł – 8000 zł

Poniżej znajduje się wzór karty kierowcy – koniecznego dokumentu a także narzędzia każdego zawodowego kierowcy. Frontowa jej część opatrzona jest zdjęciem, oraz danymi kierowcy (imię, nazwisko, data urodzenia, numer prawa jazdy oraz PESEL). Znajdują się tam także dane na temat tego od kiedy do kiedy karta kierowcy jest ważna, jaki organ ją wydał oraz numer samej karty. Aby karta była ważna winna być podpisana przez jej użytkownika. Na frontowej części znajduje się ponadto hologram zabezpieczający dokument.

Wzór karty kierowcy – rewers

Na odwrocie karty kierowcy znajduje się objaśnienie danych zawartych na jej froncie, godło Rzeczpospolitej Polskiej oraz elektroniczny chip na którym są przechowywane informacje.

Poniżej wzór frontu i rewersu karty kierowcy:

Karta kierowcy wzór – front

Rewers wzoru karty kierowcy

Karta warsztatowa, podobnie jak karta kierowcy jest kartą imienną opatrzona zdjęciem. Jest ona używana przez technika do kalibracji nowo instalowanego tachometru oraz do prac serwisowych przy tachometrach. Umożliwia ona m.in. kopiowanie danych zapisanych w tachometrze.

Cechą szczególną karty warsztatowej jest zabezpieczenie jej kodem PIN. Wpisanie kodu jest niezbędne do rozpoczęcia pracy przez technika. Pięciokrotne błędne wpisanie kodu trwale blokuje kartę i konieczne jest wnioskowanie o nową.

Karta przedsiębiorstwa umożliwia odczyt danych z tachometru, oraz przypisanie danych o pracy pojazdu i kierowców, do danego przedsiębiorstwa. Jest to bardzo istotne przy leasingu, oraz wypożyczeniach pojazdów. Ponadto, dzięki karcie przedsiębiorstwa można zablokować dostęp do danych innym firmom, korzystającym z tego samego pojazdu.

W myśl przepisów nie ma limitu jeżeli chodzi o ilość posiadanych kart przedsiębiorstwa. W przeciwieństwie do karty kierowcy czy karty warsztatowej nie jest ona wydawana imiennie ale na firmę i nie posiada zdjęcia. Na karcie znajdują się dane dotyczące karty, firmy oraz pracy wykonywanej przez firmę.

Karta przedsiębiorstwa jest wydawana przez PWPW na okres 5 lat, jednak nie dłużej niż ważność licencji przewoźnika lub zaświadczenia o wykonywaniu przewozów na potrzeby własne. Opłata za wydanie karty przedsiębiorstwa to 307,5 zł. Na rozpatrzenie wniosku o kartę przedsiębiorstwa PWPW rezerwuje sobie 26 dni roboczych.